Als de weersomstandigheden in de winter extremer worden, kan vorstschade aan het wegdek ontstaan. Slijtage is in dat geval niet te voorkomen. Rijkswaterstaat onderzoekt telkens hoe we het asfalt kunnen verbeteren.
Door lage temperaturen wordt het bindmiddel in het asfalt brosser. Er ontstaan dan scheurtjes. Als het water in deze scheurtjes bevriest, zet het uit. Daardoor raken meer steentjes los uit het wegdek dan anders. Deze losse steentjes kunnen schade veroorzaken aan voertuigen.
Vorstschade zorgt niet alleen voor losse steentjes. Soms ontstaan er ook gaten of openstaande naden in de weg. Vorstschade komt vooral voor in oud wegdek. De kans op schade wordt groter als het vaak vriest en daarna weer dooit.
Hoe gaat het repareren van vorstschade in zijn werk?
Vorstschade aan het wegdek wordt in fases gerepareerd. We verwijderen (frezen) de slechte asfaltlaag en vullen de gaten met tijdelijk reparatieasfalt. We voeren deze werkzaamheden als het kan ’s nachts uit. Soms repareren we schade overdag om risico's voor weggebruikers te voorkomen.
Veelgestelde vragen over vorstschade
De weginspecteurs letten heel goed op het wegdek. Zij kunnen vorstschade direct tijdens de rit registreren. Zo is de informatie meteen beschikbaar en kunnen we snel een reparatie inplannen.
Op plekken met schade plaatsen we waarschuwingsborden, of borden met snelheidsbeperkingen. En we repareren de schade zo snel mogelijk. Een extra voordeel: we kunnen precieze schaderegistraties opzoeken bij schadeclaims van weggebruikers.
Bij middelgrote reparaties gebruiken we steeds vaker de hotbox-techniek. Dat werkt zo: we vervoeren warm asfalt in een gasgestookte unit (hotbox) en repareren daarmee het wegdek. Ook maken we bij kleinere reparaties steeds meer gebruik van infraroodverwarming. Het uitvoeren van reparaties gaat hierdoor sneller en beter. Deze technieken werken goed en gebruiken we in de winter dan ook vaker.
InfraQuest is een samenwerkingsverband van Rijkswaterstaat, TU Delft en TNO. Ze zijn met een proef bezig, waarbij op laboratoriumschaal de vorstgevoeligheid van nieuwe asfaltmengsels kan worden voorspeld. Ook doen Rijkswaterstaat en TU Delft gezamenlijk onderzoek naar de weersinvloeden op het ontstaan van vorstschade.
We zijn een aantal proeven gestart. We testen twee verjongingsproducten en verschillende aanbrengtechnieken.
Als eerste spuiten we het verjongingsmiddel op het asfalt. Dit maakt het bindmiddel soepeler, zodat losse steentjes beter vastzitten. Mogelijke (beginnende) scheurtjes in het bindmiddel worden zo gerepareerd.
Doel is uiteindelijk om de levensduur van asfalt met een paar jaren te verlengen. Ook om het asfalt vorstbestendiger te maken.
Rijkswaterstaat begrijpt dat de hinder door vorstschade vervelend is voor de weggebruiker. We proberen deze dan ook tot een minimum te beperken. Weggebruikers kunnen bij mogelijke schade contact opnemen met de Landelijke Informatielijn van Rijkswaterstaat of de pagina Schade verhalen raadplegen.
Is Rijkswaterstaat aansprakelijk bij schade aan de auto door vorstschade?
Rijkswaterstaat kan als wegbeheerder worden aangesproken voor schade, ontstaan door een gebrek aan de weg. Van Rijkswaterstaat mag worden verwacht dat we maatregelen treffen om schade te voorkomen. Denk hierbij aan het plaatsen van waarschuwingsborden en snelheidsbeperkingen.
Wanneer een weggebruiker een schadeclaim indient, moet eerst vast komen te staan dat er op die gegeven plaats en dat tijdstip een gebrek aan de weg was of dat de weg niet in een goede staat verkeerde.
De weggebruiker heeft ook een verantwoordelijkheid. Als blijkt dat de weggebruiker ergens schuldig aan is, dan kan dat leiden tot vermindering van de schadevergoeding. Bijvoorbeeld bij te hard rijden of het negeren van waarschuwingsborden.
Dus: aansprakelijkheid is maatwerk waarbij sprake is van een wisselwerking tussen Rijkswaterstaat als wegbeheerder en de weggebruiker.
Bij temperaturen rond het vriespunt ontstaan extra schadegevallen. De plekken waar de schades klein zijn, worden groter door het verkeer dat eroverheen rijdt. Daarnaast houdt ijs bij vorst de slechte plekken bij elkaar. Door periodes van dooi komt het materiaal los en wordt de schade zichtbaar.
