Beheer is niet sexy?

Expert Adam Hofland
Expert Adam Hofland Blog

Beheer is niet sexy?

Onze badkamer is net verbouwd. Heerlijk badderen met werkende kranen, frisse wanden en nieuwe vloeren! Het was een hele klus qua planning, financiering, vaklui en materialen. Net een renovatieproject van Rijkswaterstaat, maar dan iets kleiner.

Ondertussen zie ik buiten de verf bijna van de kozijnen bladderen. Ook groeien de struiken in de tuin alle kanten op en is de hal aan een opknapbeurt toe. Het is makkelijker je in te zetten voor een project dat direct meerwaarde oplevert, in mijn geval meer badkamerplezier, dan goed onderhouden wat er al was. In feite geldt dat ook voor Rijkswaterstaat. Een van onze directeuren verzucht dan ook weleens: beheer is noodzakelijk, maar niet sexy.

Assetmanagement

De bestaande boel goed onderhouden. Daarvoor zijn slimme keuzes nodig. Bij Rijkswaterstaat heet dit assetmanagement. Ofwel een balans zoeken tussen prestaties, risico’s en geld door inzicht in de onderhoudsmaatregelen en deze slim te plannen. In een huis geldt dat natuurlijk ook: je kunt beter geen dakkappellen plaatsen als ondertussen de kozijnen onder je handen wegrotten, de tocht door de kieren suist en regenwater door het dak lekt.

Onderhoudsklussen bij Rijkswaterstaat: een veelvoud van een veelvoud

Nu kent mijn huis al talloze onderhoudsklussen, bij Rijkswaterstaat is dat een veelvoud van een veelvoud. Asfalt, viaducten, bedieningsgebouwen, sluizen en waterkeringen om er een paar te noemen. En dan heb ik het nog niet eens over mijn favoriete onderdelen: de groene! Bomen en grasland in de bermen, oevers en uiterwaarden, kwelders, slikken en schorren. En ook voorzieningen voor dieren zoals ecoducten en wildrasters (zie mijn vorige blog).

Werkzaamheden aan een wildraster langs de snelweg A27 voor onder meer boommarters en zwijnen

Alles heeft onderhoud nodig en het is nooit klaar! Neem onze bermen. Meer dan 18.000 ha in totaal. Daar groeien vele soorten planten en grassen. Als we niks doen, ontneemt al dat groen het zicht op de weg. Dat is een groot risico voor de verkeersveiligheid. Ook vergroten welig tierende grassen en struiken de kans op berm- en bosbranden. Aan de andere kant zijn er de kosten (duizenden ha is heel veel maaien!) én de vele kansen. Want met slim maaibeheer zijn er ook kansen voor de biodiversiteit.

Gigantisch veel data

Hoe alle bermen, faunapassages, bruggen en wegen ervoor staan, moet allemaal worden geïnspecteerd en bijgehouden. Gigantische hoeveelheden aan data. Die op zichzelf óók weer beheer vergen om het actueel, betrouwbaar en compleet te houden. Al die gegevens worden in ons assetmanagement alleen maar belangrijker.

‘De basis op orde’ levert ons heel veel op!

De komende tijd hebben we er nog een flinke klus aan om dat databeheer, en dus ons assetmanagement, goed in te richten. De basis op orde brengen, heet dat. Ik mag dat voor de natuur langs de rijkswegen in goede banen leiden. Beheer is niet sexy? De basis op orde levert ons anders wel heel veel op! En dat motiveert. Hierdoor weten we bijvoorbeeld beter, waar en hoe vaak we het beste kunnen maaien. En op welke manier.

Thuis is die basis trouwens ook nog niet op orde. Elke keer als ik de schuur binnenkom, staren de grasmaaier en potten muurverf me aan. Het is ook eigenlijk nooit af…