Vleermuisvriendelijke verlichting

Vleermuisvriendelijke verlichting (Batlamp)

Verlichting op wegen bevordert de verkeersveiligheid. Tegelijkertijd vormen de lampen een probleem voor vleermuizen. Ze zijn gevoelig voor blauw en ultraviolet licht en hebben hierdoor last van normale straatverlichting. Sinds 2011 gebruiken we vleermuisvriendelijke verlichting, de Batlamp. Deze lampen zijn daarnaast ook energiezuiniger dan traditionele straatverlichting.

Vleermuizen gevoelig voor licht

Vleermuizen zijn gevoelig voor lichtverstoring. Zowel bij hun verblijfplaatsen, op vliegroutes als in hun jachtgebied. Vooral straatverlichting kan leiden tot pijnlijke verblinding bij deze beschermde nachtdieren. 

Om dit probleem op te lossen, bevat de Batlamp ledlichtjes die amberkleurig licht geven. Bij de lichtkleur is rekening gehouden met de zogeheten Human-Bat Response Ratio: voor welke lichtkleur zijn vleermuisogen ongevoelig en kunnen mensen de verkeerssituatie nog goed waarnemen. Zo voorkomen we dat we de leefomgeving van de vleermuis verstoren en de Wet Natuurbescherming overtreden. Bovendien kent de Batlamp een lange levensduur en heeft weinig onderhoud nodig. Daarmee is het een goedkope en duurzame oplossing voor duizenden vleermuislocaties in Nederland.

Video: 'O, zit dat zo? - Batlamp'

Hoe de Batlamp werkt, wordt ook uitgelegd in onderstaande video.

Toepassing Batlamp

De Batlamp is eind 2011 voor het eerst toegepast bij de aanleg van een ecoduct over de snelweg A74 bij Tegelen, een wereldprimeur. De Batlamp is inmiddels bij veel projecten in Nederland toegepast. Rijkswaterstaat schrijft vleermuisvriendelijke verlichting tegenwoordig algemeen voor in planuitwerkingen. De verwachting is dat op termijn ongeveer 5 procent van het totaal aantal lichtmasten voorzien zal zijn van vleermuisvriendelijke verlichting.

Innovatieve maatregelen

Om de lichthinder voor vleermuizen tot een absoluut minimum te beperken, zijn nog een aantal aanvullende maatregelen genomen:

  • de lichtmasten zijn niet hoger dan 6 m
  • dankzij een innovatief radarsysteem en lussen in het wegdek gaat de wegverlichting alleen aan als fietsers of voetgangers passeren
  • een astronomische klok bepaalt de in- en uitschakeling van de verlichting. Bij het inschakelen komen de lampen langzaam op, bij de uitschakeling doven ze zachtjes.