Hout van fruitbomen
Voor de eerste frames is perenboomhout gebruikt. Zo is de naam perenboomriffen ontstaan. Voor de frames geplaatst in 2025 is ook hout van appelbomen gebruikt.
Waddenzee: aanleg perenboomriffen
Rijkswaterstaat versterkt de onderwaternatuur met het terugbrengen van hout in de Waddenzee. We zetten hout van fruitbomen vast op een stalen frame en dit vormt zo een rifelement. Meerdere elementen samen vormen een kunstmatig rif.
Heb ik last van de werkzaamheden?
Dit kunstmatige rif zorgt voor voedsel en schuilplekken voor kleine zeedieren en vissen. Op het hout groeien onder andere mosdiertjes, zakpijpen, anemonen, mossels zeepokken en algen. Zo leveren de perenboomriffen een bijdrage aan het ecosysteem van de Waddenzee. Het uiteindelijke doel is dat het rif zichzelf in stand kan houden.
Het project is een vervolg op het het project Waddenmozaïek. In dat project werken oude perenbomen met een cementen voetstuk in de Waddenzee geplaatst. Dit begroeide snel en er waren meer vissen. Echter was de constructie van Waddenmozaïek niet bestand tegen het zeewater en de stroming. Vandaar dat we nu gebruik maken van een stalen frame.
Planning
Klaar: 2034
-
Plaatsen stalen frames
We plaatsen van zestien stalen frames met perenboomhout in vier blokken in de Waddenzee. Elk blok heeft vier frames.
-
Herplaatsen stalen frames
We herplaatsen stalen frames. In het winterseizoen is gebleken dat de getijdestroming erg dynamisch is, waardoor een aantal frames is gaan schuiven. Daarom hebben we in de zomer van 2025 alle stalen frames uit blok 1, 2 en 4 herplaatst naar blok 3.
-
Plaatsen extra stalen frames
We plaatsen extra stalen frames met hout van appel- en perenbomen in blok 3.
-
Monitoren stalen frames
We monitoren of alle stalen frames het winterseizoen goed hebben doorstaan.
-
Monitoren zeeleven
We monitoren de aangroei (mosdiertjes, zakpijpen, anemonen, mossels, zeepokken en algen) en ander zeeleven (zeesterren, krabbetjes, vis) op en rondom de stalen frames.
-
Analyseren resultaten
We analyseren de resultaten uit de monitoring.
-
Aanpassen onderzoeksopzet
We passen de onderzoeksopzet aan (bijvoorbeeld herplaatsen van frames in andere opstelling).
Deze planning kan nog veranderen
Waar liggen de perenboomriffen
-
-
Onderzoek naar groei
Het water in de Waddenzee is te troebel om onder water te zien wat er op de stalen frames en de fruitbomen groeit. Daarom takelen we de rifelementen uit het water en zetten ze kort aan boord van een schip om te onderzoeken.
-
Stalen frames
De fruitbomen worden geplaatst op stalen frames. We kiezen voor stalen frames omdat het onderzoek meerdere jaren duurt. Deze zijn stevig, bestand tegen zeewater en geschikt om het perenboomhout aan vast te maken. Ook kunnen we makkelijk extra hout toevoegen. Een stalen frame heeft een open piramidevorm van 2,2 bij 2,2 meter breed en 2 meter hoog.
Onderdeel van PAGW
Het project is onderdeel van de Programmatische Aanpak Grote Wateren (PAGW). Dit is een rijksprogramma dat zich richt op het herstellen en versterken van natuur en waterkwaliteit in grote wateren, zoals de Waddenzee. Binnen PAGW Onderwaternatuur worden projecten in de Waddenzee uitgevoerd om ecologische achteruitgang te stoppen en te voldoen aan Europese natuur- en waterkwaliteitsdoelen.
Een van de doelen binnen PAGW is het terugbrengen van natuurlijke ondergronden in de Waddenzee, zoals hout, schelpen en steen. Met het terugbrengen van ondergrond door het plaatsen van de rif elementen, versterken we de onderwaternatuur.
