SafeSeaNet

Om sneller te reageren op incidenten, ongevallen en andere gevaarlijke situaties op zee is SafeSeaNet (SSN) in het leven geroepen. In dit monitoring- en informatiesysteem worden gegevens van de scheepvaart op Europees niveau verzameld en opgeslagen. Rijkswaterstaat is verantwoordelijk voor het Nederlandse deel van SafeSeaNet.

Doel SafeSeaNet

Na de ongevallen met tanker Erika voor de Franse kust (1999) en de Prestige voor de Spaanse kust (2002) maakte de Europese Unie verschillende richtlijnen bekend om ongevallen en vervuiling op zee te voorkomen. Deze regels zijn onder andere vastgelegd in de Richtlijn 2002/59/EC. Onderdeel van deze richtlijn is het SafeSeaNet, een monitoring- en informatiesysteem voor de zeescheepvaart. 

Het SafeSeaNet heeft als doel om: 

  • de veiligheid en efficiëntie van het maritiem verkeer in de EU-lidstaten, Noorwegen en IJsland te verhogen;
  • de reactie van autoriteiten te verbeteren bij incidenten, ongevallen en potentieel gevaarlijke situaties op zee, inclusief opsporings- en reddingsoperaties;
  • bij te dragen aan het voorkomen en opsporen van verontreiniging door schepen.

Om een scheepsramp zoals in 1999 te voorkomen, heeft de Europese Commissie in de loop der jaren diverse aanvullende richtlijnen gepubliceerd. Deze richtlijnen bevatten aanvullende verplichtingen of verbeteringen voor lidstaten, agenten en havens om SafeSeaNet zo compleet mogelijk te maken.

Gebruikers SafeSeaNet

De gegevens in SafeSeaNet zijn afkomstig van schippers, rederijen, agenten en de havenautoriteit. Zij zijn verplicht deze informatie aan te leveren. Hierbij is juistheid, volledigheid en betrouwbaarheid van belang. 

De Inspectie voor Leefomgeving en Transport (ILT) maakt gebruik van de gegevens van het SafeSeaNet. De ILT is in Nederland verantwoordelijk voor de havenstaatcontrole (ofwel Port State Control) en controleert op de naleving van de internationale normen op het gebied van veiligheid, voorkoming van verontreiniging en de leef- en werkomstandigheden aan boord. Naast SafeSeaNet gebruiken zij hiervoor de inspectiedatabase THETIS. 

Ook de Nederlandse Kustwacht maakt gebruik van SafeSeaNet. De Kustwacht is verantwoordelijk voor de coördinatie en het melden van incidenten op zee en het aanleveren van de Automatic Identification System (AIS) gegevens van zeeschepen voor SafeSeaNet. Bij incidenten voor de Nederlandse kust gebruikt de Kustwacht informatie uit het SafeSeaNet.

Ieder lidstaat een monitoring- en informatiesysteem zeescheepvaart

Alle EU-lidstaten zijn verplicht een nationaal systeem in te richten. Deze systemen en het centrale Europese systeem vormen met elkaar het SafeSeaNet. Het Europees Agentschap voor maritieme veiligheid (EMSA) beheert op EU-niveau het monitoring- en informatiesysteem. Naast de internationale afstemming controleert de EMSA de verschillende lidstaten op verplichtingen die voortkomen uit de richtlijnen.

Rol Rijkswaterstaat bij SafeSeaNet

Rijkswaterstaat is als National Competent Authority (NCA) in Nederland verantwoordelijk voor het nationale SafeSeaNet. Naast het beheer hoort ook de afstemming met de gebruikers en verstrekkers van de gegevens bij het takenpakket. Via het centrale systeem zorgen wij ervoor dat de informatie beschikbaar is voor de andere lidstaten. Rijkswaterstaat vertegenwoordigt Nederland daarnaast als NCA tijdens Europese vergaderingen met andere lidstaten en de EMSA.

Vragen?

Heeft u vragen over het SafeSeaNet? Neem dan contact met ons op via het contactformulier.