Herstel van aanvaarschade aan het Noordzeekanaal afgerond
Begin 2025 ontstond aan de zuidoever van het Noordzeekanaal door een aanvaring schade aan de onderwateroever ter hoogte van Spaarnwoude. Hoewel de schade zich grotendeels onder water bevond, was snel duidelijk dat inspectie en herstel noodzakelijk waren om de stabiliteit van de oeverbescherming te waarborgen.
Het hersteltraject laat zien hoe we met onder andere duikinspecties en nauwkeurige uitvoeringsmethoden onze vaarwegen onderhouden. Dit onderhoud is onderdeel van het Basisonderhoudscontract (BOC) Noordzeekanaal, waarbij Rijkswaterstaat samenwerkt met SAEM.
Onderzoek naar de omvang van de schade
Na de aanvaring werden in januari 2025 peilingen uitgevoerd. Deze brachten aan het licht dat materiaal van het onderwatertalud was weggedrukt, waardoor lokaal verhogingen en verdiepingen in het profiel waren ontstaan.
Verdere inspectie wees uit dat over een forse lengte het geotextiel volledig was verdwenen. Deze en andere bevindingen bevestigden dat een omvangrijke reparatie van het onderwatertalud noodzakelijk was.
Een herstelplan in 6 stappen
Voor het herstel werd een gestructureerde aanpak opgesteld bestaande uit 6 stappen.
1. Verwijderen van beschadigde materialen
De 1e stap bestond uit het verwijderen van de beschadigde delen van het zinkstuk. Hiervoor werd een kraanschip ingezet dat was uitgerust met een poliepgrijper. Dankzij GPS-gestuurde positionering in combinatie met een ontgravingsmodel kon nauwkeurig worden gewerkt. De vrijgekomen materialen werden aan boord genomen en waar mogelijk gescheiden voor hergebruik of verwerking.
2. Controle door duikers
Nadat de beschadigde materialen waren verwijderd, inspecteerde een duikploeg de waterbodem. Zij controleerden of geen ongewenste resten waren achtergebleven en of een goede aansluiting op het bestaande talud mogelijk was.
3. Opbouw van een nieuw zinkstuk
Een belangrijk onderdeel van het herstel was de productie van een nieuw zinkstuk. Dit werd op de wal, nabij de schadelocatie, samengesteld. Als basis werd geotextiel gebruikt dat vooraf op maat was gemaakt.
4. Nauwkeurig positioneren onder water
Het nieuwe zinkstuk werd vervolgens met een kraanschip naar de juiste locatie gesleept. Met behulp van GPS werd het nauwkeurig boven de schadelocatie gepositioneerd. Daarna begon het afzinken.
5. Herstel van de oeverbescherming
Na het aanbrengen van het zinkstuk werd een nieuwe laag steenbestorting aangebracht. Hiervoor werd waterbouwsteen met een sortering van 10 tot 60 kg gebruikt. Deze laag beschermt het geotextiel en het zinkstuk tegen erosie en zorgt ervoor dat het onderwatertalud weer bestand is tegen stroming en scheepvaartinvloeden.
6. Kwaliteitscontrole met multibeam
Om er zeker van te zijn dat het talud volgens ontwerp was hersteld, werden multibeampeilingen uitgevoerd. Deze maken het mogelijk om de bodemligging van vaarwegen, havens en andere natte infrastructuur vlakdekkend in kaart te brengen.
Door gelijktijdig een groot aantal dieptemetingen uit te voeren, ontstaat een nauwkeurige driedimensionale weergave van de waterbodem. Deze metingen vormen een belangrijk onderdeel van de kwaliteitsborging en maken inzichtelijk of het gewenste profiel daadwerkelijk is gerealiseerd.
Schade succesvol hersteld
Dankzij een zorgvuldige voorbereiding en specialistische uitvoering is de aanvaarschade aan de onderwateroever succesvol hersteld. Dit project laat zien hoe Rijkswaterstaat en SAEM binnen het BOC Noordzeekanaal samenwerken aan het behoud van een veilige en betrouwbare vaarweg.