Renovatie Prinses Marijkesluis in volle gang

Westelijke helft keerschuif

Normaal gesproken varen er schepen onder de keerschuif door, maar bij hoogwater zakt hij naar beneden om de Betuwe te beschermen. Om de keerschuif te beschermen tegen roestvorming, stralen we de oude verflagen eraf en brengen we drie nieuwe lagen aan. We pakken steeds een helft aan, zodat de scheepvaart door kan varen onder de andere helft en via een van de schutsluizen.

Voor de werkzaamheden aan de Prinses Marijkesluis hebben we een grote steigerconstructie gemaakt. ‘Dat was wel spannend,’ vertelt projectleider Servé Gubbels van Mourik Infra. ‘Bij een hoogwatergolf moesten we de constructie binnen drie dagen weer af kunnen breken om de keerschuif te sluiten. Gelukkig was dat uiteindelijk niet nodig.’

Oostelijke schutsluis

Omdat scheepvaart vanuit Tiel richting Wijk bij Duurstede de westelijke schutsluis gebruikte, werkten we in de oostelijke sluiskolk. In april 2025 hesen we de 50 ton zware sluisdeuren uit het binnenhoofd (het uiteinde van de sluis aan de kant van het Amsterdam-Rijnkanaal) met een enorme drijvende kraan.

Vervolgens pompten we het binnenhoofd droog met speciaal voor dit project ontworpen droogzetschotten. Daarna deden we hetzelfde bij het buitenhoofd (aan de kant van de Lek). Verder repareerden we betonschade en gaven we stalen delen een nieuwe verflaag.

Bij de schutsluizen vervingen we ook de aandrijving: de machinewerken die de deuren open en dicht laten gaan. ‘Helaas kregen we hier een fikse tegenvaller,’ vertelt Gubbels. ‘Een paar speciale onderdelen, de lagers van de zogeheten panamawielen, werden een halfjaar later geleverd dan gepland. Gelukkig konden we ze in januari 2026 alsnog inbouwen. Nu werkt de sluis weer betrouwbaar.’

Sluisdeuren

De Prinses Marijkesluis heeft in totaal tien dezelfde sluisdeuren: vier voor elke schutsluis en twee als reserve. Uit onderzoek bleek dat deze allemaal nog goed genoeg waren voor hergebruik. Hiervoor renoveren we ze op de loswal vlak bij de sluis. We zetten ze op een soort karretje en rollen ze zo drie tenten in. In de eerste tent stralen we ze kaal, in de tweede voeren we reparaties uit en in de derde voorzien we ze van nieuwe verf.

Gubbels: ‘Het is een mooi treintje. In september 2024 begonnen we met de reservedeuren. Die hebben alle drie de tenten doorlopen en zitten inmiddels in het binnenhoofd van de oostelijke schutsluis. De deuren die we daaruit hesen, zitten nu in het buitenhoofd. Zo schuiven we alles steeds door.’

Brug over Prinses Marijkesluis

De brug over de Prinses Marijkesluis bestaat eigenlijk uit drie bruggen achter elkaar: de ‘vakwerkbrug’ over de keersluis, de ‘vollewandliggerbrug’ over de schutsluizen en ‘het dak van het gemaal’. Veel werk aan de bruggen is al stapsgewijs gedaan. Zo zijn de stalen delen van het westelijk deel van de vakwerkbrug en het oostelijk deel van de vollewandliggerbrug geverfd.

Nieuwe kleuren

Voor voorbijgangers vallen vooral de nieuwe kleuren van de beschermende verf op. De opdruk van 200 jaar Rijkswaterstaat op de keerschuif is weg en zowel de schuif als de bruggen hebben andere blauwtinten gekregen.

Ook bij de nieuwe bediengebouwen zijn deze blauwtinten toegepast. De geverfde stalen delen van de schutsluizen zijn niet meer zwart en rood, maar verschillende tinten grijs. Ook het gemaal is nu grijs geverfd, eerst was dat wit.

‘Op die manier benadrukt de architect dat onderdelen van de Prinses Marijkesluis in verschillende tijden zijn gebouwd,’ legt Gubbels uit. ‘De schutsluizen zijn al in 1952 geopend; de keerschuif pas in 1979. De kleuren laten nu duidelijk zien welke delen uit welke tijd komen: grijs is ouder, blauw nieuwer.’