Ontgrondingenwet

Ontgrondingenwet

De Ontgrondingenwet regelt het winnen van zand, grind, klei en andere materialen uit de Nederlandse bodem. Bedrijven die voor dat doel uit de rivierbedding of Noordzee grond willen winnen moeten bij Rijkswaterstaat een vergunning aanvragen op basis van de Ontgrondingenwet.

Graven in de Nederlandse (water)bodem mag niet zomaar. Voor iedere kuil, sloot of plas die men wil graven is in principe een vergunning nodig. In de praktijk zijn echter allerlei vrijstellingen van de vergunningplicht. Bijvoorbeeld voor het leggen van kabels en leidingen of grondboringen.

Aard van de ontgronding

De Ontgrondingenwet regelt vooral het afgraven van zogenaamde oppervlaktedelfstoffen, zoals zand, grind, klei en schelpen. Dit zijn belangrijke grondstoffen voor de bouwsector. Dit soort delfstoffen wordt veel gewonnen langs en in de rivieren, maar ook in de Noordzee. In die gebieden is de minister van Infrastructuur en Waterstaat (Rijkswaterstaat) het bevoegd gezag. Voor een ontgronding in de landbodem verleent de provincie de vergunning.

Gaat het om de aanleg of wijziging van een waterstaatswerk van Rijkswaterstaat zelf, of om een rijksvaarweg, dan hoeft daarvoor geen ontgrondingsvergunning te worden aangevraagd. Mogelijk is dan wel een projectplan nodig op grond van de Waterwet.

Vergunning aanvragen

Voor ontgrondingen in de Noordzee en in de ‘natte gedeelten’ van de rivierbedding moet een vergunning bij Rijkswaterstaat worden aangevraagd. Zo werd voor de aanleg van de Tweede Maasvlakte zand afgegraven in de Noordzee, waarvoor Rijkswaterstaat aan het havenbedrijf Rotterdam een vergunning heeft verleend op basis van de Ontgrondingenwet. Voor ontgrondingen in de uiterwaarden (winterbed) moet meestal een ontgrondingsvergunning aangevraagd worden bij de Provincie. De minister van IenW is alleen bevoegd in het zomerbed. In een vooroverleg met Rijkswaterstaat kunt u zich laten informeren welke eisen in uw geval gelden. 

Bij grootschalige ontgrondingen kan het nodig zijn een Milieueffectrapport (MER) op te stellen.

Kosten

Vergunningen op basis van de Ontgrondingenwet worden veelal aangevraagd door aannemers, bouw- en baggerbedrijven. Voor de vergunning moet men rechten betalen, vermeerderd met een opslag die afhangt van de hoeveelheid materiaal die afgegraven wordt.