Kustonderhoud

onderliggende pagina's

Kustonderhoud

Waarom

  • De duinen en stranden zijn onze belangrijkste bescherming tegen de zee.
  • Door de wind, zee en stroming verdwijnt er zand van de kust.
  • Ook verliezen de stranden terrein door de stijgende zeespiegel.
  • Door nieuw zand aan te brengen, blijft de kustlijn op natuurlijke wijze intact.

Hoe

7
miljoen m³ extra zand versterkt jaarlijks de kustlijn

Kustonderhoud met zand: natuurlijk veilig


(COMMENTAARSTEM) 
Nederland ligt voor een groot deel onder de zeespiegel. Droge voeten zijn dan ook niet
vanzelfsprekend. Wereldberoemde projecten zoals de Deltawerken vormen een bewijs van
onze succesvolle strijd tegen de zee.
Al eeuwenlang vormen de duinen en het strand de belangrijkste bescherming tegen de zee.
Duinen die samen met het strand zijn gevormd in een samenspel van zand, wind en water.

Natuurlijk Veilig
De Nederlandse kust is voortdurend in beweging. Zonder ingrijpen verschuift de kust door
natuurlijke invloeden langzaam landwaarts. Rijkswaterstaat zorgt voor de bescherming
tegen de zee. Door regelmatig zand aan te brengen houdt Rijkswaterstaat de kust veilig op
z’n plek.

(ROBBERT-JAN NORTIER: Omgevingsmanager Rijkswaterstaat)
Waarom gebruiken wij nou zand? Zand is een relatieve goedkope oplossing wat mooi aansluit bij het natuurlijke karakter van de kust. Het is een flexibel materiaal, wat zich eenvoudig laat aan brengen. Daarbij is het een duurzame oplossing. Wat makkelijk aanpasbaar is in toekomstige ontwikkelingen.
Het uitgangspunt is dat we de kustlijn op zijn plek houden. Dat doen we al sinds 1990. Jaarlijks meten we, of er voldoende zand ligt op het strand en voor de kustlijn op de zeebodem. Als er onvoldoende zand ligt, vullen we dat aan en daarmee houden we rekening met de zeespiegelstijging.

(COMMENTAARSTEM) 
Het zand wordt op verschillende plekken op of voor de kust aangebracht met
baggerschepen. Rijkswaterstaat brengt zand het liefst in zee vlak voor de kust aan. Het zand wordt dan
direct vanuit het ruim van het schip op de zeebodem gestort of vanaf het schip opgespoten
door middel van het z.g. rainbowen. Er ontstaat een zandbank die de golven breekt. Door
stroming beweegt het zand langzaam richting strand.
Als het niet mogelijk is om het zand op de zeebodem voor de kust te storten, wordt het
zand direct op het strand aangebracht. Meestal  wordt dan een mengsel van zand en water
via pijpen vanuit het baggerschip op het strand gespoten. Bulldozers verspreiden het zand.
Vlak voor de kust ligt soms van nature een diepe geul die langzaam naar de kust toe
beweegt. Om verzwakking van de kust te voorkomen wordt deze geul gedeeltelijk met zand
gevuld. Hierdoor schuift de geul weer een stuk zeewaarts.
Internationale baggerbedrijven voeren de werkzaamheden uit in opdracht van
Rijkswaterstaat. Daarbij wordt ook gelet op het beperken van CO2 uitstoot.

(GERT JAN HARPE: Contractbegeleider Rijkswaterstaat)
Het zand wat we voor het kustonderhoud gebruiken, halen we uit de Noordzee, een kilometer of 10 vanuit de kust. Daar waar het veilig is om weg te graven en het daarna vlak onder de kust weer terug te brengen. In sommige gevallen, maken we werk met werk, dat betekent dus dat we in combinatie met het verbreden of verdiepen van vaargeulen het zand daar winnen en dan terug brengen vlak voor de kust.
Jaarlijks praten we over 12 miljoen kuub zand, dat we dus terug brengen langs de hele
Nederlandse kust. En dat is vergelijkbaar met 8 keer de Rotterdamse kuip vol met zand.
Als we het zand op het strand aanbrengen houden we rekening met de wensen van de
omgeving en treden contact met de gemeentes, om te kijken wat het beste seizoen is om het
zand aan te brengen. En zo min mogelijk overlast te bezorgen aan de recreatie. Bijvoorbeeld
in de maanden juli en augustus zullen we er ook niet gaan werken.
De belangrijkste insteek van ons werk is toch de veiligheid voor heel Nederland.
En bijkomstig is dat we dus ook mooie brede stranden krijgen.

(COMMENTAARSTEM) 
Werken met natuur vraagt om het zorgvuldig afwegen van belangen.
Bij kustonderhoud staat de bescherming tegen de zee voorop.
De effecten op natuur en milieu houdt Rijkswaterstaat nauwlettend in het oog.

(ROBBERT-JAN NORTIER: Omgevingsmanager Rijkswaterstaat)
Bij zandwinning brengen we de milieueffecten uitgebreid in kaart en weegt ook zwaar in de
besluit- vorming, daarnaast kijken we bij  het kust onderhoud zelf, naar de effecten op de
natuur en dat onderzoeken we samen met natuurorganisaties.
We kijken continue hoe we het kustonderhoud nog beter en slimmer kunnen aanpakken,
tegen zo laag mogelijke kosten. Daarbij proberen we kansen voor natuur en recreatie te
benutten. Verder onderzoeken we naar mogelijkheden en methodieken om de krachten van
natuur nog beter  te kunnen gebruiken in het kustonderhoud.

(COMMENTAARSTEM)  
Zoals de Zandmotor.
De Zandmotor is een kunstmatig schiereiland voor de kust van Zuid-Holland.
Rijkswaterstaat onderzoekt samen met kennisinstituten of de natuur het zand langs de kust
kan verspreiden als in één keer een grote hoeveelheid zand wordt aangebracht. Als de proef
met de Zandmotor werkt, heeft de kust hier veel minder vaak onderhoud nodig.
Zand heeft zich bewezen als dé oplossing om de kust veilig te houden. Door meer zand aan
te brengen kan de kust meegroeien met de verwachte zeespiegelstijging. Zo houdt
Nederland nu en in de toekomst droge voeten.
Zand, wind, water en Rijkswaterstaat: Natuurlijk Veilig

(Blauw-wit logo van de Rijksoverheid met daaronder de tekst: Dit was een productie van de Rijksoverheid)

Heb ik last van de werkzaamheden?

Bij onderhoud voor de kust is er geen hinder voor strandbezoekers. Tijdens het opspuiten van het zand op het strand is het gebied waar gewerkt wordt tijdelijk afgesloten voor strandbezoekers en watersporters. Door in de zomermaanden juli en augustus geen onderhoud op het strand uit te voeren, beperken we de overlast voor strandbezoekers. Schepen en watersporters moeten altijd op een veilige afstand blijven van de baggerschepen.

Meer over hinder en maatregelen

Wanneer

Kustonderhoud
WanneerWaar
mei - najaar 2017
Texel zuidwest (strand)
juni - december 2017Ameland zuidwest (zeebodem)
juni - december 2017Domburg (zeebodem)
juni - december 2017Westkapelse Zeedijk (zeebodem)
zomer - najaar 2017Callantsoog (zeebodem)

Meer over planning en aanpak

Vraag en antwoord

Waarom legt Rijkswaterstaat geen dijken aan in plaats van steeds zand te storten?

Zand opspuiten is goedkoper dan het aanleggen van dijken en is gemakkelijk aan te brengen. Bovendien sluit zand aan bij het natuurlijke karakter van de zee, het strand en de duinen.

Waar komt het zand voor het kustonderhoud vandaan?

Het zand komt van de Noordzeebodem, zo’n 10 km van de kust. Soms gebruiken we zand dat we winnen bij het verbreden of verdiepen van vaargeulen.

Toon alle vragen

Nieuws

Meer nieuws

Ons water

Stuur door