[Interview hoge waterstanden]: ‘We voeren water bij hogere waterstanden snel af, daarop is ons werk ingericht’

[Interview hoge waterstanden]: ‘Bij hogere waterstanden voeren we water snel af’

Nieuwsbericht - Gepubliceerd op: 05 januari 2018- Laatste update: 09 januari 2018 11:33 uur

Nadat woensdag 3 januari 2018 onze 5 stormvloedkeringen sloten door storm en hoogwater op zee, hebben ook onze rivieren te maken met hogere waterstanden. 'Dat we dat in 1 week meemaken is bijzonder, maar niet zorgelijk', zegt communicatieregisseur Christel Holleman van Rijkswaterstaat. Dat komt onder andere doordat Rijkswaterstaat het hele jaar door zorgvuldig aandacht besteedt aan het onderhoud van onze rivieren.

Nevengeul bij Nijmegen om hoogwater te bestrijden

De waterstanden op onder meer de Maas, Rijn en Waal zijn momenteel aan het stijgen. In de ochtend van woensdag 10 januari 2018 wordt op de Rijn bij Lobith de hoogste stand verwacht (verwachte waterstand van 14,70 m NAP). '12 m NAP is voor deze tijd van het jaar vrij gebruikelijk’, zegt Holleman. ‘Rijkswaterstaat moet ervoor zorgen dat het water in die periodes zo snel mogelijk wordt afgevoerd naar zee, daarop hebben we ons werk ingericht.'

Code geel

Zo meet Rijkswaterstaat nauwkeurig hoeveel water er door onze rivieren stroomt en hoe hoog het water staat. De actuele verwachte waterstanden worden verspreid via het Watermanagementcentrum Nederland. 'Als de waterstanden boven 13 m NAP komen, zoals vandaag, is er sprake van code geel', legt Holleman uit. 'Dan nemen alle waterbeheerders, dus ook Rijkswaterstaat, maatregelen om het achterland te beschermen.' Zo heeft Rijkswaterstaat de stuwen in de Maas en de Nederrijn en Lek geopend zodat het water vrij naar zee kan stromen. 'Ook houden we onze betrokken partners op de hoogte van de waterstanden. Zij ondernemen zelf acties om bijvoorbeeld vee uit de uiterwaarden te halen en omwonenden te informeren.'

Hoogwater op de Waal bij Zaltbommel in 2011

Regulier onderhoud aan onze rivieren

Daarnaast zorgt Rijkswaterstaat door het jaar heen voor het onderhoud van onze rivieren zodat ze, als de waterstanden stijgen, hun functie goed kunnen vervullen. 'Zo onderhouden we onze oevers en zorgen dat ze stevig genoeg zijn, door er bijvoorbeeld stenen tegenaan te leggen. Hiervoor worden meerdere keren per jaar controles uitgevoerd. Ook zorgen we er bijvoorbeeld voor dat rivieren op diepte blijven door ze regelmatig te baggeren', aldus Holleman.

De afgelopen jaren heeft Rijkswaterstaat ook diverse projecten uitgevoerd waarbij de verstevigde oevers juist weer natuurlijker gemaakt zijn, waarbij de stenen verdediging weggehaald is. 'Waterveiligheid staat altijd voorop. We kijken heel goed langs welke delen van onze rivieren we zulke maatregelen kunnen nemen. Als het niet kan, dan doen we het ook niet', legt Holleman uit.

Programma’s en projecten

Binnen het Programma Stroomlijn zorgde Rijkswaterstaat ervoor dat de uiterwaarden, die bij hoogwater onderlopen, vrij zijn van obstakels zoals bomen en andere begroeiing zodat het water vrij kan wegstromen. ‘Ook deze uiterwaarden worden het hele jaar onderhouden en we maken over de manier van beheren afspraken met bijvoorbeeld Staatsbosbeheer en Utrechts Landschap die een aantal uiterwaarden voor ons beheren.’ Daarnaast heeft Rijkswaterstaat binnen het programma Ruimte voor de Rivier op 34 plekken onder meer nevengeulen aangelegd en dijken, kribben en uiterwaarden verlaagd om de rivier meer ruimte te geven. Al deze maatregelen dragen bij aan de bescherming van Nederland tegen overstromingen door hoogwater.