Houtribdijk-tentoonstelling in Zuiderzeemuseum

Nieuwsbericht

Houtribdijk-tentoonstelling in Zuiderzeemuseum

Gepubliceerd op: 10 september 2020- Laatste update: 10 september 2020 13:54 uur

In samenwerking met Rijkswaterstaat heeft het Zuiderzeemuseum in Enkhuizen de tentoonstelling "Dwars door de dijk" geopend. Deze vindt plaats in de museumingang die door de Houtribdijk loopt.

De tentoonstelling toont aan de hand van ontwerptekeningen en foto’s hoe er de afgelopen decennia aan de dijk is gewerkt en wat dit betekent voor de omgeving.

Beschermer tegen waterkracht

De Houtribdijk vormt niet alleen een handige verbinding tussen Enkhuizen en Lelystad, maar speelt ook een belangrijke rol in de bescherming van het omliggende land tegen de kracht van het water van het IJsselmeergebied. De afgelopen jaren hebben we deze dijk versterkt, als onderdeel van het landelijke Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP).

Spelenderwijs

De tentoonstelling Dwars door de dijk vertelt over de aanleg van de dijk en de ontwikkelingen van de afgelopen jaren. Naast de uitleg aan de hand van bouwtechnische doorsnedes, wordt er ook aandacht besteed aan de ecologische verhalen.

Kinderen ontdekken daarnaast spelenderwijs een wereld onder water. In de speciaal hiervoor ontworpen 'leunbankjes' komen zij al kruipend oog in oog met een snoek, watervlooien en een rode muggenlarve.

De opbouw

De Houtribdijk werd aangelegd tussen 1963 en 1976 om het Markermeer droog te malen voor nieuwe landbouwgrond: de Markerwaard.

De dijkwerkers kwamen van rond de Biesbosch, de Veluwe en uit Drenthe. 1 van die dijkwerkers was Edzo Ebbens die in de korte tijd tussen zijn dienstplicht en zijn studie toezichthouder was. Hij hield een fotoboek bij waarin hij ook aantekeningen maakte over het project.

Uit de bijzondere foto’s van Edzo Ebbens blijkt dat veel werk met de hand werd uitgevoerd, zoals het knopen van ‘wiepen’, matten van wilgenhout waarmee de dijk werd versterkt.

Aan de Markermeerzijde (de toekomstige polder) werd de dijk minder stevig gebouwd dan aan de IJsselmeerkant, omdat het water daar weggepompt zou worden. De historische foto’s van Ebbens zijn ook te vinden in de historische beeldbank van Rijkswaterstaat.

Een dijk van een dam

Uiteindelijk was er geen extra polderland nodig en bleef het Markermeer dus water. De Houtribdijk had inmiddels een andere belangrijke functie gekregen: de lange dijk splitst het IJsselmeer in tweeën, breekt bij storm de kracht van de golven en houdt het water van het Marker- en IJsselmeer in toom. De Houtribdijk is dus eigenlijk een dam.

Techniek en natuur

Van 2017 tot 2020 versterkte Rijkswaterstaat de Houtribdijk. Onder andere bouwmaterialen uit de natuur, zoals tussen Enkhuizen en Trintelhaven met zand van de Markermeerbodem.

Tussen Lelystad en Trintelhaven is de dijk versterkt met nieuwe breukstenen en gietasfalt. Bij een zware storm wordt de autoweg afgesloten zodat de golven hier probleemloos over de dijk kunnen slaan. Met ander natuurlijk materiaal legde Rijkswaterstaat een groot, nieuw natuurgebied aan langs de dijk: Trintelzand.

Meer weten

Het Zuiderzeemuseum bestaat uit een binnen- en buitenmuseum. De Houtribdijk-tentoonstelling is in de gang van het Entreepaviljoen aan de rand van Enkhuizen. Van hieruit kunnen bezoekers de boot naar het historische museum nemen. Het Zuiderzeemuseum bestaat uit een binnen- en buitenmuseum; in beide gedeelten bevindt zich ook nog de permanente tentoonstelling over de aanleg van de Afsluitdijk.

Plan je bezoek aan het Zuiderzeemuseum, zodat u verzekerd bent van toegang op de dag van uw keuze.

Onderliggende pagina's