Project leefgebied Eiland van Brienenoord: Onder drijvend groen gedijen de vissen

Nieuwsbericht

Project leefgebied Eiland van Brienenoord: Onder drijvend groen gedijen de vissen

Gepubliceerd op: 27 juli 2020- Laatste update: 24 juli 2020 14:55 uur

In de Rotterdamse binnenhaven Buizengat hebben Rijkswaterstaat en de gemeente Rotterdam een proef met drijvend groen gedaan: matten met moerasbeplanting.

Adviseur omgeving Harry Wassink van Rijkswaterstaat: ‘Drijvend groen verbetert de ecologische waterkwaliteit én geeft het havengebied een groene uitstraling.’

In het Buizengat, een binnenhaven van Rotterdam, ontbreekt het aan ruimte om de harde oevers van steen te ‘verzachten’ en ze zo natuurvriendelijk te maken. Daarom bedachten Rijkswaterstaat en de gemeente Rotterdam een andere manier om ook in dit stuk van de Nieuwe Maas toch de ecologische waterkwaliteit te verbeteren: zogeheten drijvend groen. ‘We laten matten op het water drijven die begroeid zijn met moerasplanten’, legt Wassink uit. ‘Dat heeft ook als voordeel dat we het drijvend groen, in de toekomst makkelijk kunnen verplaatsen. Daarvoor hoeven we de matten alleen opnieuw te verankeren.’

Beschutting voor onderwaterleven

De wortels van de moerasplanten groeien door de matten heen het water in. Zo bieden ze beschutting voor het onderwaterleven. Wassink: ‘Dit is een ideale leefomgeving voor vissen, slakken, bloedzuigers en andere waterdiertjes. We zijn hier in 2015 begonnen met een pilot met 60 m2 drijvend groen. Dat bleek al snel zijn vruchten af te werpen voor de ecologische waterkwaliteit. Binnen een paar maanden na aanleg troffen we er al verschillende slakken en andere kleine ongewervelden, macrofauna noemen we dat.' 

'Een jaar later vonden we grote hoeveelheden slijkgarnalen en jonge driehoeksmosselen. Sindsdien komen vissen naar het eiland om te rusten en eten te zoeken, maar ook om te paaien en eieren af te zetten. Het is een kraamkamer voor jonge vis. Onder drijvend groen gedijen de vissen.’

Samenwerking essentieel

Voor dit pilotproject was intensieve samenwerking met de gemeente Rotterdam essentieel, benadrukt Wassink: ‘Het drijvend groen verbetert niet alleen de waterkwaliteit; het zorgt er ook voor dat het havengebied een groenere uitstraling krijgt. Dat past bij het doel van de gemeente om de Rotterdamse rivieren levendiger, aantrekkelijker en natuurlijker te maken. De gemeente Rotterdam verzorgt ook het beheer en onderhoud van het drijvend groen. Zij beheren namelijk ook andere onderdelen in het Buizengat en hebben veel goede contacten met omwonenden, rondom projectlocaties in de stad.’

Groene uitstraling boven water

De gemeente Rotterdam had de wens om met het drijvend groen ook de natuur boven water een impuls te geven. Daarom waren de matten in de pilot beplant met bomen en grotere planten. Helaas bleek dat geen succes. Wassink: ‘De bomen hebben het niet overleefd en er zijn maar een paar soorten planten overgebleven. Dat is een belangrijke les voor vervolgprojecten. Daarbij kunnen we dus beter geen bomen op de matten plaatsen. Dat heeft bovendien als voordeel dat de constructie lichter blijft en dat maakt het makkelijker om zo’n project uit te voeren. Gelukkig blijft de groene uitstraling van de matten ook zonder bomen behouden.’

Succes krijgt vervolg

In de afgelopen tijd is veel geleerd over het maken en het functioneren van drijvend groen. Gezien het succes van de pilot gaan er zeker vervolgprojecten komen. Rijkswaterstaat en de gemeente Rotterdam hebben al plannen om het drijvend groen in het havengebied uit te breiden met ongeveer 750 m2. Het is de bedoeling om die plannen in het voorjaar van 2021 uit te voeren.

Meer nieuws Nieuwe Maas: uitbreiding en herstel leefgebied Eiland van Brienenoord

Onderliggende pagina's