Expeditie RWS2050: ruimte voor verbeelding

Interview

Expeditie RWS2050: ruimte voor verbeelding

Gepubliceerd op: 19 december 2019- Laatste update: 19 december 2019 13:13 uur

Wat zijn de belangrijkste ontwikkelingen en onzekerheden in de toekomst en hoe kan Rijkswaterstaat zich hier nu al op voorbereiden? Dat zijn in het kort de 2 vragen die Expeditie RWS2050 moet beantwoorden. Op initiatief van directeur-generaal Michèle Blom heeft het bestuur van Rijkswaterstaat besloten tot deze verkenning. Medio 2020 moeten de resultaten bekend zijn.

‘Ons werk verandert nu al, daar kunnen we niet omheen’, zo stelt Erna Ovaa van het programma Strategische verkenningen van Rijkswaterstaat. Zij is samen met Hans Peter Benschop verantwoordelijk voor Expeditie RWS2050. ‘Onderwerpen als klimaatverandering en nieuwe informatietechnologie vragen veel aandacht. En sommige ontwikkelingen lijken zacht, maar hebben harde impact. Denk aan verschuivingen in waardepatronen en de recente rechterlijke uitspraken rond Urgenda en het Programma Aanpak Stikstof (PAS). Expeditie RWS2050 wil mogelijke toekomsten verkennen zodat Rijkswaterstaat beter voorbereid is, richting kan kiezen en bewust kan anticiperen.’

Verschillende toekomstvisies

De verkenning is direct na de zomer van 2019 gestart. ‘We inventariseren trends, ontwikkelingen en onzekerheden in allerlei domeinen en op allerlei manieren’, aldus Benschop, coördinator strategie bij Rijkswaterstaat. ‘Van demografie tot techniek en van internationale politiek tot klimaat.’ Er is speciale aandacht voor toekomstbeelden van mensen waarmee Rijkswaterstaat niet dagelijks omgaat. ‘De samenleving is behoorlijk divers en gepolariseerd. Dit betekent dat toekomstvisies kunnen verschillen. Zo spreken we bijvoorbeeld ook met mensen van verschillende religies. Hiermee willen we voorkomen dat we alleen varen op de beelden van onze gebruikelijke bubbel van wetenschappers, beleid en belangengroeperingen.’

Nieuwe verten verkennen

Deze 1e fase van de verkenning mondt uit in een serie mogelijke toekomsten, ook wel mogelijke omgevingsscenario’s genoemd. Vervolgens is de vraag: wat kan de meerwaarde van Rijkswaterstaat in die toekomsten zijn en hoe ziet de organisatie er dan uit? Vanaf half februari 2020 ontwikkelt Expeditie RWS2050 verschillende prototypes van een toekomstig Rijkswaterstaat. Daarbij wordt samengewerkt met de Technische Universiteit Eindhoven, Design for transformative practices. ‘Dat is voor ons ook spannend’, aldus Ovaa. ‘We weten nog niet hoe dit eruit gaat zien. Maar dat hoort natuurlijk ook bij een expeditie. We verkennen nieuwe verten en we weten nog niet precies waar we mee thuis komen.’

Nederland mooi maken

Is 2050 niet heel ver weg? Benschop: ‘Veel van onze plannen en infraprojecten kennen een lange horizon. Dit betekent dat we al een idee hebben van wat er in 2030 of zelfs daarna gereed is. De keuze voor 2050 geeft meer onzekerheid. En laten we die waarderen. Want de toekomst is ook de plek van mogelijkheden, er is ruimte voor verbeelding. Dat zou ik prachtig vinden: als we met Expeditie RWS2050 mensen kunnen tonen wat Rijkswaterstaat allemaal zou kunnen doen om Nederland mooi te maken, zonder de gebruikelijke zekerheden dat iets toch niet kan.’

Verrassende gesprekken

In het kader van Expeditie RWS2050 worden 7 verrassende gesprekken georganiseerd over De Toekomst van het Maken. Gesprek 1 ‘De maakbare samenleving?’ met Floris Alkemade (rijksbouwmeester) en Geert Teisman (hoogleraar Complex Decision Making and Process Management) vond plaats op 11 december 2019. Voor gesprek 2 ‘Maken tussen droom en daad’ met Stijn Warmenhoven (18 jaar, Youth for Climate) en Annemieke Nijhof (boegbeeld topsector water en maritiem) is via onze nieuwsbrief een uitnodiging verstuurd. Dit gesprek vindt plaats op 29 januari 2020 van 15.30 tot 17.30 uur, nabij Utrecht Centraal. U kunt zich opgeven voor deelname aan dit gesprek via het e-mailadres van Expeditie RWS2050.

Over Expeditie RWS2050

Expeditie RWS2050 kent geen normale ambtelijke organisatiestructuur. Het is een netwerk van expeditieleden die op pad gaan: op zoek naar nieuwe ontwikkelingen en in gesprek over de betekenis voor ons werk. Wilt u meedoen, heeft u een tip of een inzicht? Neem dan contact op met Erna Ovaa of Hans Peter Benschop door een e-mail te sturen naar Expeditie RWS2050.

Meer nieuws Programma Strategische verkenningen

Onderliggende pagina's