Stikstof en PFAS als gedeelde problemen

Nieuwsbericht

Stikstof en PFAS als gedeelde problemen

Gepubliceerd op: 11 november 2019- Laatste update: 11 november 2019 16:42 uur

Eind mei 2019 deed de Raad van State een vergaande uitspraak over het Programma Aanpak Stikstof (PAS). Als gevolg daarvan is er veel minder ruimte voor stikstofuitstotende activiteiten in de buurt van de beschermde Natura 2000-gebieden. De uitvoering van projecten zoals de ring Utrecht zijn (nog) complexer geworden.

Nieuwe projecten komen sindsdien moeilijk van de grond. Op 4 november 2019 nodigden het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en Rijkswaterstaat de markt uit voor een stakeholdersbijeenkomst. Er werd in grote getalen gehoor geven aan de uitnodiging over deze problematiek met elkaar van gedachten te wisselen en kennis te delen.

‘Bij Rijkswaterstaat zijn we wel gewend om met 1 been in de dagelijkse praktijk te staan. We spreken de marktpartijen dagelijks’ geeft Michèle Blom (directeur-generaal Rijkswaterstaat) bij de opening van de bijeenkomst aan. ‘Toch blijft het ontzettend belangrijk om zo nu en dan de belangrijkste samenwerkingspartners uit te nodigen. Het is een cliché maar daarmee zo waar: het echte werk gebeurt in de praktijk bij jullie.’

Keihard gewerkt aan oplossingen

De nood onder bouwers, aannemers en brancheorganisaties is hoog. Dat was bij de aanwezigen in de zaal goed te merken. De ongeveer 80 aanwezigen in het Babylon Hotel in Den Haag werd verzekerd dat deze onderwerpen absolute topprioriteit hebben van het departement en dat er keihard wordt gewerkt aan oplossingen. De aanwezigheid deze ochtend van Michèle Blom, Kees van der Burg (directeur-generaal Mobiliteit bij het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat), Vera Pieterman (directeur interbestuurlijke Programma Aanpak Stikstof) en Liz van Duin (directeur Waterkwaliteit, Ondergrond en Maritiem bij het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat) onderstreept dit.

Banen op de tocht

Een nieuwe aanpak voor stikstof is hard nodig. Bouwbedrijven en aannemers zijn bezig met de laatste restanten werk; ze zien hun agenda daarna snel leeglopen en maken zich grote zorgen over de werkgelegenheid voor hun mensen. De centrale vraag tijdens de bijeenkomst was dan ook: wat kan er nog wel en op welke termijn? Die vraag stond eveneens centraal in de 4 verschillende thematafelgesprekken die in 2 afzonderlijke sessies te bezoeken waren. Zo werd naast bronmaatregelen ook gesproken over vergunningverlening, concrete Rijkswaterstaatprojecten en PFAS.

ADC-toets

In deze gesprekken kwam een aantal onderwerpen telkens weer terug. Zoals de vraag wat een snelheidsbeperking op de snelwegen daadwerkelijk kan bijdragen en de terugkerende dilemma’s dat minder stikstofuitstoot weer kan leiden tot meer CO2-uitstoot of tot meer geluidsproblemen. Verder riep Rijkswaterstaat de sector op om, met hulp van de aangereikte kennis en handvatten zelf vaker te gaan onderzoeken wat binnen een project nog wel kan. Bijvoorbeeld door via een ADC-toets aan de gang te gaan.

Oplossingen

Tegelijk sprak de sector de hoop uit dat het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en Rijkswaterstraat bereid zijn hun focus tijdelijk meer te verleggen naar Vervanging en Renovatie, projecten waar in de regel de stikstofuitstoot gemakkelijker binnen de norm valt. Ook werd aandacht gevraagd voor een snelle oplossing voor stilvallende projecten als gevolg van onduidelijkheid over de geldende PFAS-normen.

Kennis vergroten

Partijen constateerden gezamenlijk dat bouw- en infrastructuurprojecten met name in kleinere gemeenten tot bijna volledige stilstand zijn gekomen. Verantwoordelijke wethouders nemen veelal liever geen risico en interpreteren stikstofregels zo strikt mogelijk. Dat wordt mede veroorzaakt door een gebrek aan (juridische) kennis. De overheid doet al zijn best om, onder andere met hulp van de vliegende brigades van het interbestuurlijke Programma Aanpak Stikstof, kennis te delen en deskundigheid te vergroten. De sector liet merken hier ook graag een bijdrage aan te willen leveren.

Urgentie

Ondanks de immense problemen waar de sector zich voor gesteld ziet, overheerste na afloop van de sessie tevredenheid. Iedereen was zich er van tevoren al van bewust dat de materie te complex was voor hapklare oplossingen, en dat maatregelen nog volop in ontwikkeling zijn. Wel voelde de sector zich gehoord door met elkaar in gesprek te gaan. Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en Rijkswaterstaat willen samen met hen optrekken en voelen eveneens de noodzaak om te zorgen dat Nederland in beweging blijft met aandacht voor natuurherstel. Ter afsluiting van de ochtend deelden het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en Rijkswaterstaat dan ook mee dat ze op korte termijn een 2e stakeholdersbijeenkomst gaan organiseren.

Hulp bij vragen over stikstof of het aanvragen van een vergunning