Flora- en Faunawet

In de Flora- en faunawet is onder andere de handel in en het bezit van planten en dieren geregeld. Ook bijvoorbeeld de regulering van de jacht wordt door deze wet geregeld. Daarnaast is er actief soortenbeleid om die soorten te helpen waar het in Nederland erg slecht mee gaat en die het behouden waard zijn.

De Flora- en faunawet beschermt planten diersoorten in de beschermde natuurgebieden én daarbuiten. Ongeveer vijfhonderd soorten in Nederland vallen onder de bescherming van deze wet. In de praktijk komt het erop neer dat beschermde planten en dieren zoveel mogelijk met rust gelaten moeten worden. Het is bijvoorbeeld niet toegestaan om planten te plukken of uit te steken en dieren te doden, te vangen of te verstoren.

Zorgplicht

Het doel van de Flora- en faunawet is het behoud van plant- en diersoorten die in het wild voorkomen. De wet beschouwt alle dieren en planten als waardevol en mensen moeten daar zorgvuldig mee omgaan (zorgplicht). Handelingen waarvan iemand weet of kan vermoeden dat ze schadelijk zijn voor soorten of hun directe leefomgeving moeten achterwege worden gelaten. Zo mag een niet-aangelijnde hond in het veld bijvoorbeeld geen dieren opsporen of verwonden.

Beschermde soorten

Onder de Flora- en faunawet zijn de volgende soorten als beschermd aangewezen: 

  • een aantal inheemse plantensoorten
  • alle van nature in Nederland voorkomende zoogdierensoorten (behalve de zwarte rat, de bruine rat en de huismuis)
  • alle van nature op het grondgebied van de Europese Unie voorkomende vogelsoorten
  • alle van nature in Nederland voorkomende amfibieën- en reptielensoorten
  • alle van nature in Nederland voorkomende vissoorten (met uitzondering van soorten in Visserijwet 1963)
  • een aantal overige inheemse diersoorten
  • een aantal uitheemse dier- en plantensoorten
Rijkswaterstaat beschikt over een eigen gedragscode Flora- en faunawet. In de gedragscode is vastgelegd hoe Rijkswaterstaat bij beheer en onderhoud en kleinschalige ingrepen rekening houdt met de zorgplicht en de beschermde soorten. Het gaat om maatregelen als werken buiten de kwetsbare periode (onder andere het broedseizoen), het beperken van verstoring door licht of geluid of het zorgen voor vervangende leefgebieden.

Beschermde planten en diersoorten in beeld

Tevens heeft Rijkswaterstaat een boekje uitgebracht met een overzicht van de plant- en diersoorten die beschermd zijn volgens de Flora- en faunawet. Het gaat om soorten die aanwezig kunnen zijn in het natte en droge beheergebied van Rijkswaterstaat. Het boekje is bedoeld voor Rijkswaterstaat-medewerkers die betrokken zijn bij de voorbereiding en aansturing van werkzaamheden en voor de opdrachtnemers die werkzaamheden uitvoeren. Door middel van een foto en een beschrijving per soort is het makkelijker beschermde soorten te herkennen en komt de Flora- en faunawet meer tot leven.