Verkeersmanagement

Benutten en verkeersmanagement

Een voor de hand liggende (deel)oplossing is beter gebruiken wat er al is - beter benutten. De infrastructuur schiet vaak alleen tekort op bepaalde uren van de dag, voornamelijk tijdens de spits. Door de tijdens de pieken de benutting van de wegcapaciteit te optimaliseren, zal de doorstroming flink verbeterd worden.

Wegbeheerders hebben hiervoor de beschikking over een veelzijdig instrument: (dynamisch) verkeersmanagement. Denk aan maatregelen als:

• route-informatiepanelen
• toeritdosering
• spitsstroken
• kleine infrastructurele aanpassingen
• kleine verkeersplanologische aanpassingen

Het is helaas niet altijd eenvoudig om verkeersmanagement in te zetten. Verkeerskundige problemen zijn vaak ingewikkeld van aard en niet los van de context te zien: wat hier bijgestuurd wordt, heeft daar weer een (ongewenst) effect. Ook de aspecten samenwerking en organisatie spelen een niet te onderschatten rol. Wegbeheerders komen elkaar snel tegen bij het uitvoeren van verkeersmanagement. Hoe zorgt u voor een constructieve samenwerking die werkelijk tot oplossingen resulteert?

Architectuur voor Verkeersbeheersing

Een leidraad voor het inzetten van verkeersmanagement is dan geen overbodige luxe. Hiervoor is de zogenaamde Architectuur voor Verkeersbeheersing (AVB) ontwikkeld. De AVB vormt de basis voor de ontwikkeling van verkeerskundige werkwijzen, applicaties en de technische infrastructuur. Het maakt het mogelijk om gezamenlijk en netwerkbreed een richting voor de lange termijn te kiezen waarbij de verkeerskundige problemen optimaal worden beheerst.

De AVB bestaat uit vijf deelarchitecturen, die elk een aspect van verkeersmanagement beschrijven:

• Verkeerskundige Architectuur (over het opzetten en gebruiken van een gezamenlijke, netwerkbrede set verkeersmanagementmaatregelen)
• Applicatie Architectuur (over de software en hardware van verkeersmanagementsystemen)
• Architectuur van de Technische Infrastructuur (over de algemene ICT-diensten in verkeersmanagementsystemen)
• Informatie Architectuur (afspraken over de aanlevering en het gebruik van informatie)
• Organisatie Architectuur (over de organisatie die nodig is om verkeersmanagement mogelijk te maken)

Van de vijf deelarchitecturen van de AVB is de Verkeerskundige Architectuur (VA) duidelijk 'leidend' - ze vormt de verkeerskundige basis voor de andere deelarchitecturen en is een methodiek waarmee verkeersmangement zo kan worden ingezet dat problemen op het gehele wegennet met visie worden benaderd. De VA is gericht op duurzame oplossingen en werkt op netwerkniveau. Het is gericht op nauwe samenwerking met alle relevante partijen en dient als sleutel voor doeltreffend verkeersmanagement.

Het gebruik van de AVB en de VA vormt samen een proces dat gebaseerd is op het 'kurkentrekker'-model. Dit model geeft aan dat de krachten en input vrijwel tegelijkertijd vanuit verschillende kanten komen. In een convergerend proces leiden ze uiteindelijk tot operationeel verkeersmanagement met op elkaar afgestemde verkeerstechnische maatregelen. Een schematische weergave van het model is rechts op deze pagina te bekijken.

Verkeerskundige Architectuur

Met de Verkeerskundige Architectuur (VA) geeft u aan wat u in een bepaald gebied met verkeersmanagement wilt bereiken en welke maatregelen daarvoor ingezet moeten worden. Daarbij zorgt de methodiek van de VA voor dat dit proces gestructureerd verloopt. Het maakt uw beleid concreet en toetsbaar. Bovendien helpt de VA u samen te werken met de verschillende partijen om te komen tot gebiedsgerichte benutting. Dat wil zeggen: niet lokaal oplossingen verzinnen, maar de wegcapaciteit in de regio optimaal benutten alsof er geen beheersgrenzen bestaan. Hierbij geldt wel: lokaal waar mogelijk, op netwerkniveau waar nodig.

Naast gebiedsgericht benutten valt ook in de VA:
 

• het voorbereiden van regelscenario's (voor uitzonderingssituaties als werk-in-uitvoering, incidenten en evenementen)
• het daadwerkelijk inzetten van de maatregelen

Uiteraard is het implementeren van verkeersmanagement geen statisch project maar een dynamisch proces. Het verkeer is erg wisselend en onvoorspelbaar, maar doordat de VA start met het ontwikkelen van een gezamenlijke netwerkvisie, beschikt u over een werkbaar kader voor de komende vijf tot tien jaar. Binnen dit kader kunt u aanpassingen op een structurele manier ontwikkelen, toetsen en aanbrengen. Kortom: de VA leidt u stap voor stap naar doeltreffend operationeel verkeersmanagement.